Nobelli Necip Mahfuz Öldü

Nobelli Necip Mahfuz Öldü

Göster/Gizle

Nobel Edebiyat Ödülü sahibi Mısırlı yazar Necip Mahfuz'un öldüğü bildirildi. Nobel Edebiyat Ödülü'nü kazanan ilk Arap olan 94 yaşındaki Mahfuz'un, 19 Temmuz'da düşüp başından yaralanarak kaldırıldığı hastanede dün yaşamını yitirdiği belirtildi. En ünlü yapıtı 'Kahire Üçlemesi' olan Mahfuz, 1988 yılında Nobel Edebiyat Ödülü'nü kazanmıştı. Ayrıca yazarın daha önce de dilimize çevrilmiş yapıtları arasında 'Bıldırcın ve Sonbahar', 'Binbirinci Geceden Sonra', 'Midak Sokağı' ve 'Sokaktakiler' de bulunuyor. BASININIMIZDAKİ YANKILARI: 30/08/2006 Ortadoğu'nun 'necip' vicdanı    Nobel Edebiyat Ödülü sahibi tek Arap kökenli yazar olan Mısırlı aydın Necip Mahfuz'un öldüğü bildirildi. Mısır'ın Resmi MENA ajansının haberinde, Nobel Edebiyat Ödülünü kazanan ilk Arap olan 95 yaşındaki Mahfuz'un, 19 Tem-muz'da düşüp başından yaralandıktan sonra kaldırıldığı hastanede bugün yaşamını yitirdiği belirtildi. En ünlü eseri 'Kahire Üçlemesi' olan Mahfuz, 1988 yılında Nobel Edebiyat Ödülü'nü kazanmıştı. Mahfuz, ülkedeki yobazlar tarafından 1994 yılında evinden çıktığı esnada saldırıya uğradığı günden bu yana, çeşidi sağlık sorunları yaşıyor ve hayatının büyük bölümünü evinde, gizlilik içinde sürdürüyordu. Söz konusu saldırı, yazarın kitaplarından birinde kaleme aldığı, Allah'a dair tahlil ve tasvirlerinden ötürü yapılmıştı. Saldırıdan sonra sinir sisteminde tahribat oluşan Mahfuz bu olayla görme ve yazma yetilerini de büyük ölçüde kaybetti. Mahfuz, yazın kariyerine 30'un üzerinde romanın yanı sıra, kısa hikâyeler, oyunlar ve gazete makaleleri ile, çeşidi deneme ve seyahat yazılarının dışında, anılan ve politik analizlerini de sığdırmış, çok yönlü bir Ortadoğu aydını olarak dünya çapında tanınıyordu. Necip Mahfuz'un, yaşamını sürdürdüğü Kahire'de bir bulvara da heykeli dikilmiş, adı ise bu kentte bir caddeye verilmişti. Son kitabını, hikâyelerini bir araya getirdiği 'Yedinci Cennet' başlığı altında geçen yıl yayımlayan Mahfuz, yaşadığı saldırıdan sonra yazdığı hikâyeleri ve öykülerinde görece kısa cümleler kurmaya yönelmiş ve çoğunlukla bir paragrafta harmanlanmış son eserlerini, yakın dostlarının yardımı eşliğinde kağıda aktarabilmişti. Mahfuz, AP muhabirine 94. yaşgünü vesilesiyle verdiği bir röportajda Yedinci Cennet'i yazma nedenleri arasında umudun önemli bir yeri olduğunu şöyle ifade ediyordu. 'Yedinci Cennet' adlı bu kitabı, benden sonra iyi bir şeylerin olabileceğine inanmak istediğim için yazdım. Bu anlamda kitabın içerdiği ruhsal kudret de, yazarken bana sürekli bir ilham kaynağı oldu.' Mısır'daki gündelik hayata 'sokaktaki insan'ın düzeyinden bakabilme becerisini kazanan Necip Mahfuz, gelenekle modern dünya arasında kurduğu edebi dengeyle de dünyanın takdir ve ilgisini kazanmıştı. Kahire'nin yüzyıllara uzanan geçmişiyle, eski kent yaşamından manzaralar sunan Mahfuz, Türkçeye ilk olarak İnsan Yayınlan etiketiyle basılan 'Sokaktakiler' adlı kitabıyla aktarılmış, Nil nehri kıyısındaki evinden, İsrail ve Lübnan arasında yaşanan gerginliği izlediği son günlerinde de, El Ahram gazetesine bir röportaj vermişti. Mahfuz 8 Ağustos'ta Birgün de de yayımlanan bu söyleşide Ortadoğu'ya şu sözlerle bakıyordu: "...İsrail'de halen Filistin veya Lübnan'dan kaçırılmış 10 binin üzerinde tutuklu bulunuyor. Ve bu tutukluların çoğunluğunu siviller oluşturuyor; yoksa Hizbullah'n alıkoyduğu gibi, askerler değil... Aralarında kadınlar ve çocuklar da var. Bunun anlamı nedir? Mantığı var mıdır? Bir bağımsızlık savaşı sırasında kaçırılan tutuklulardan terörist diye bahsedilmesi-nin ve bizim hâlâ, aralarında kadınlar ve çocukların da yer aldığı bu tutuklularla ilgili söyleyecek hiçbir şeyimizin olmamasının anlamı nedir? Olmert'in hükümeti, eylemleriyle önceki askeri temelli yönetimlerden bir farkı olmadığını göstermiştir. İsrail hükümeti, onu iktidara taşıyan tabanın kendisinden beklediği biçimde bir uzlaşmaya varmak adına ciddi olması gereken yerde, bunu daha önceki yönetimlerden farklı biçimde, yine kendince saldırgan bir politikayla aşmaya çalışıyor. Olmert'in hükümeti barış vaadiyle iktidara gelmişti. Şimdi Lübnan ve Gazze'de patlak veren bu savaşlar ışığında, bu hükümet de barışçı tavrının inandırıcılığını her iki yönden yitirmiş bulunuyor. Artık barış her iki tarafa da çok daha uzakta." (Birgün, 30.08.2006) Nobelli Necip Mahfuz öldü Nobel kazanan tek Arap yazar olan Mısırlı Necip Mahfuz 95 yaşındaydı. 31/08/2006 (601 kişi okudu) KAHİRE - Ortadoğu'nun Balzac'ı olarak tanınan Nobel edebiyat ödüllü Mısırlı yazar Necip Mahfuz 95 yaşında hayatını kaybetti. Nobel Edebiyat ödülünü kazanan tek Arap yazar olan Mahfuz, 19 Temmuz'da düşüp başından yaralanarak hastaneye kaldırılmıştı. 1911 yılında Kahire'de doğan Mahfuz, Kahire Üniversitesi'nde felsefe öğrenimi gördü. Mezun olduktan sonra Diyanet İşleri Başkanlığı'nda ve Kültür Bakanlığı Sinema Dairesi'nde çalıştı. 1971'de kültür bakanlığı müsteşarlığından emekli olarak El-Ahram gazetesinde yazmaya başladı. Genç yaşta edebiyata ilgi duyan Mahfuz, yazıya 17 yaşında başladı. İlk romanı 1939'da yayımlandı. 1957'de yazdığı Kahire üçlemesiyle Arap edebiyatının önemli isimlerinden biri oldu. 1988'de Nobel kazanmasıyla dünya çapında ünlü bir yazar haline geldi. Mahfuz'un farklı dönemlerden ülkesindeki hayatı anlattığı 40'a yakın romanı, onlarca öyküsü, 30'u aşkın senaryosu ve birkaç oyunu bulunuyordu. Politik kimliği hoşgörü üzerine kurulu olan yazar, kullandığı dille zaman zaman İslami kesimin tepkisini çekmiş, 1994 yılında bir suikast girişimine maruz kalmıştı. Mahfuz'un cenazesi bugün Kahire'deki Al-Rashdan Camii'nde düzenlenecek törenin ardından toprağa verilecek. Cenaze törenine Hüsnü Mübarek'in de katılması bekleniyor. (Kültür Sanat) Mahfuz kitaplığı Necip Mahfuz'un Türkçede yayımlanmış kitapları şunlar: Dilenci/ Bordo Siyah Yayınları/ 2003 Binbirinci Geceden Sonra/ Oğlak Yayıncılık/ 2002 Bıldırcın ve Sonbahar/ Kaknüs Yayınları/ 2000 Hân El Halili'de/ Papirüs Yayınevi/ 1999 Esir Üniforması/ Şule Yayınları/ 1999 Midak Sokağı/ Cem Yayınları/ 1999 Miramar/ Adam Yayınları/ 1989

- 2/11/2006 - yorum {0} - yorum yaz